Anlaşmalı Boşanma Şartları ve Protokol Hazırlama | İzmir Boşanma Avukatı

Anlaşmalı Boşanma İçin Gerekli Şartlar

Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve boşanmanın tüm sonuçları üzerinde tam bir mutabakata vararak evliliklerini en hızlı şekilde sonlandırdıkları yoldur. TMK m. 166/3 bu boşanma türünü düzenler ve dört temel şartın birlikte gerçekleşmesini arar — bunlardan biri eksik olursa dava, taraflar anlaşmış olsa bile çekişmeli boşanma usulüne göre yürütülür.

Anlaşmalı Boşanmanın Dört Şartı

1. Evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması Süre, resmi nikâh tarihinden itibaren hesaplanır; düğün, dini nikâh veya birlikte yaşamaya başlama tarihi dikkate alınmaz. Bu süreyi hâkim kendiliğinden (re'sen) gözetir.
2. Ortak başvuru veya davanın kabulü Eşler ya birlikte dava açmalı ya da bir eşin açtığı davayı diğeri kabul etmelidir.
3. Hâkimin tarafları bizzat dinlemesi Avukatla temsil edilseler dahi, her iki eş duruşmada bizzat hazır bulunmak ve iradelerini serbestçe açıklamak zorundadır. Taraflardan biri duruşmaya katılmazsa dava anlaşmalı niteliğini kaybeder.
4. Mali sonuçlar ve çocukların durumu üzerinde anlaşma

Nafaka, tazminat, mal paylaşımı ve varsa çocuğun velayeti/kişisel ilişki düzenlemesi üzerinde tam mutabakat sağlanmalı ve bu, yazılı bir protokol hâline getirilmelidir.

Protokolün İçeriği ve Hâkimin Denetimi Protokol, sadece imzalanan bir belge değil, mahkeme onayından sonra ilam niteliği kazanan, icra edilebilir bir hukuki metindir. Hâkim protokolü resen denetler; özellikle çocuğun üstün menfaati ilkesi gereği velayet ve iştirak nafakası düzenlemelerinde değişiklik önerebilir. Taraflar bu değişikliği kabul etmezse anlaşma sağlanamamış sayılır ve dava çekişmeli boşanmaya döner.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'ne göre, protokolde "tüm haklardan feragat ediyorum" gibi genel ifadeler geçersizdir; katılma alacağı, katkı payı, değer artış payı gibi kalemlerin tek tek sayılarak feragat edilmesi gerekir.

1 Yıllık Süreyi Doldurmamış Çiftler İçin Alternatif Yol Evliliği 1 yıldan az sürmüş ancak tüm konularda anlaşmış çiftler için pratikte kullanılan bir yöntem vardır: Dava, TMK m. 166/3 yerine TMK m. 166/1 (evlilik birliğinin temelinden sarsılması) maddesine dayanılarak teknik olarak "çekişmeli" açılır; ancak taraflarca imzalanan protokol dava dilekçesine eklenir. Sonuç ve hız açısından anlaşmalı boşanmayla aynı etkiyi yaratır.

Görevli ve Yetkili Mahkeme Görevli mahkeme Aile Mahkemesidir; Aile Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesi bu davalara bakar. Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya son altı aydır birlikte oturdukları yer mahkemesidir.

Kararın Kesinleşmesi Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yolu açıktır. Taraflar bu haktan feragat ederse karar daha erken kesinleşir. Kesinleşme, boşanmanın nüfus kaydına işlenmesi ve mal paylaşımının fiilen başlaması için gereklidir. Sık Yapılan Hatalar

Protokolde belirsiz veya muğlak ifadeler kullanmak (örn. "çocuğu hafta sonları görebilir" gibi net olmayan takvim ifadeleri) Mal paylaşımını kalem kalem belirtmeden genel "feragat" ifadesiyle geçiştirmek Çocukla ilgili düzenlemeyi hiç yapmamak Taraflardan birinin duruşmaya mazeretsiz katılmaması

Bu hatalar davanın reddine veya çekişmeli boşanmaya dönmesine yol açabilir; bazı durumlarda kesinleşme sonrasında yıllarca sürecek yeni davalara (mal rejimi tasfiyesi gibi) da neden olur.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın koşulları farklıdır, somut durumunuz için hukuki danışmanlık alınması önerilir.